Skip to main content

অসমত তুলনামূলক সাহিত্য

 অসমত তুলনামূলক সাহিত্য


অসমত তুলনামূলক সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰখন আপেক্ষিকভাৱে নতুন। পৰম্পৰাগত পদ্ধতিৰ তুলনা অৱশ্যে প্রাচীন অসমীয়া সাহিত্যত যথেষ্ট পৰিমাণে দেখা যায়। মাধৱ কন্দলিৰ ৰামায়ণ আৰু শংকৰদেৱ আদি নৱবৈষ্ণৱ কবিসকলেও তুলনাৰ দ্বাৰা সাহিত্যৰ সৌন্দৰ্য বৃদ্ধি কৰিছিল।


১) জোনাকী যুগত তুলনামূলক চিন্তাৰ প্ৰথম বীজ বোপিত হোৱা দেখা যায়। এই ক্ষেত্ৰত বাটকটীয়া আছিল লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা। বেজবৰুৱাৰ 'তত্ত্বকথা'ৰ মাজত শংকৰদেৱৰ ধৰ্মীয় চিন্তাৰ লগত বিভিন্ন সন্ত আৰু ধৰ্মগুৰুৰ চিন্তাধাৰাৰ তুলনামূলক বিশ্লেষণ পোৱা যায়। ইয়াৰ পিছতে নাম ল'ব পাৰি বাণীকান্ত কাকতিৰ৷ কাকতিয়ে ‘বধকাব্য’ৰ আলোচনা প্ৰসংগত মধ্যযুগীয় ইউৰোপীয় ৰোমাঞ্চ কাব্যৰ ৰিজনি টানি আনিছিল আৰু 'হেমাসুন্দৰী' আখ্যানৰ লগত ইংৰাজ কবি স্পেনচাৰৰ কাব্যৰ মিল দেখুৱাইছিল। অসমত তুলনামূলক অধ্যয়নৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ নাম হ'ল কৃষ্ণকান্ত সন্দিকৈ। সন্দিকৈয়ে অনুবাদৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ বিষয়ে বিশেষভাবে আলোচনা কৰিছিল। 'স্পেইনদেশীয় বোমিঅ' জুলিয়েট' আৰু দুই এটি প্ৰৱন্ধৰ যোগেদি অসমীয়া পাঠকক বিশ্ব সাহিত্যৰ সোৱাদ দান কৰিছিল। কালিৰাম মেধি, মহেশ্বৰ নেওগ, সত্যেন্দ্রনাথ শৰ্মাৰ ৰচনাৰ মাজতো অসমত তুলনামূলক অধায়নে ক্রমবিকাশ লাভ কৰে।


২) শৈক্ষিক দিশত বা বিদ্যায়তনিক দিশত তুলনামূলক সাহিত্যৰ প্রথম উনোষ ঘটে ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অসমীয়া বিভাগত ৷ ১৯৯২ চনত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অসমীয়া বিভাগৰ স্নাতকোত্তৰ পাঠ্যক্ৰমত তুলনামূলক ভারতীয় সাহিত্যৰ এটা শাখা আৰম্ভ কৰা হয়। পৰৱৰ্তী কালত বিশ্ববিদ্যালয়ে অসমীয়া বিষয়ৰ স্নাতক পর্যায়ৰ সন্মান পাঠাজমতো তুলনামূলক সাহিত্যৰ এখন সম্পূর্ণ প্রশ্নকাকতৰ অন্তৰ্ভূক্তি ঘটায়। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পাছত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়েও সাহিত্যৰ পাঠ্যক্ৰমত তুলনামূলক সাহিত্য অধ্যয়নৰ ব্যৱস্থা কৰিছে আৰু দুয়োখন বিশ্ববিদ্যালয়ৰ উদ্যোগত এই বিষয়টোৱে ভালেখিনি বিস্তৃতি লাভ কৰিছে। দুয়োখন বিশ্ববিদ্যালয়তে তুলনামূলক সাহিত্যৰ ভালেকেইটা গবেষণাধর্মী কামো সম্পন্ন হৈছে।


৩) ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ে আনুষ্ঠানিকভাৱে আৰম্ভ কৰাৰ পাছৰপৰাই অসমীয়া বাতৰিকাকত-আলোচনী পত্রিকা আদিত তুলনামূলক সাহিত্যৰ স্বৰূপ, সংজ্ঞা আদি সম্পর্কে ভালেখিনি তাত্ত্বিক আলোচনা প্রকাশ পোৱা দেখা যায়। তাৰ লগতে একাধিক সাহিত্যকর্মৰ মাজত তুলনামূলক অধ্যয়নৰ প্ৰয়াসো আলোচনী পত্রিকাসমূহত প্ৰকাশ পাইছে। সংখ্যাত কম হ'লেও সাহিত্যকৰ্মৰ তুলনামূলক অব্যানৰ দুই এখন গ্ৰন্থও যোৱা প্ৰায় দহটা বছৰত প্ৰকাশ পাইছে।


অসমীয়া তুলনামূলক সাহিত্যই উল্লিখিত সকলোখিনি দিশ সামৰি ল'লে অসমীয়া সাহিত্যৰ পাঠকসকল যে উপকৃত হ'ব সি নিশ্চিত। তাৰ উপৰি অসমীয়া লেখকসকল তুলনামূলক সাহিত্যৰ দ্বাৰা অধিক লাভান্বিত হ'ব। কিয়নো তুলনামূলক সাহিত্যই একমাত্র পথ যি বিশ্বসাহিত্যৰ দ্বাৰা যিকোনো ভাষাৰ সাহিত্যৰ পাঠক-লেখকৰ সন্মুখত উন্মোচিত কৰিব পাৰে। সাম্প্রতিক সাহিত্যত জাতীয় সাহিত্যৰ বিশেষত্ব ক্রমে কমি আহিছে আৰু বিশ্বসাহিত্যৰ ধাৰণা এটা লাহে লাহে গঢ় লৈ উঠিছে। এনে অৱস্থাত দৰাচলতে তুলনামূলক সাহিত্যৰ প্ৰাসংগিকতা বৃদ্ধি পাইছে।


(সংগ্ৰহীত তথ্য)

Comments

Popular posts from this blog

ভাৰতত তুলনামূলক সাহিত্যৰ সংজ্ঞা আৰু প্ৰাসংগিকতা

ভাৰতত তুলনামূলক সাহিত্যৰ সংজ্ঞা আৰু প্ৰাসংগিকতা  ভাৰতৰ বিভিন্ন আঞ্চলিক সাহিত্যৰ মাজত উমৈহতীয়া লক্ষণ আৰু বৈশিষ্ট্যৰে বৰ্তি থকা ভাৰতীয় সাহিত্যৰ অখণ্ড ৰূপ উপলব্ধি কৰিব পাৰি। এই আঞ্চলিক সাহিত্যসমূহৰ গোট উপলব্ধিয়েই হ’ল ভাৰতীয় সাহিত্যৰ উপলব্ধি । কিছুমান লক্ষণে আঞ্চলিক সাহিত্যক আঞ্চলিক হৈয়ো অখণ্ড ভাৰতীয় সাহিত্যৰ বৈশিষ্ট্য দান কৰিছে। কাৰণ ভাৰতৰ আঞ্চলিক সাহিত্যসমূহৰ উদ্ভৱ হৈছে ভাৰতীয় চিন্তাৰ একেডাল ঘাই শিপাৰপৰা৷ দৰ্শনৰ প্ৰভাৱ ভাৰতীয় মনত বৰ গভীৰ। বিশ্ব সাহিত্যৰ মাজত ভাৰতীয় সাহিত্য একক হৈ আছে এই দার্শনিক চিন্তাৰ বিশিষ্টতাৰবাবেই। ষড় দৰ্শনৰ বিভিন্ন তত্ত্বই বেখাপাত কৰা ভাৰতীয় মনত জীৱন আৰু মৃত্যু সম্পর্কে যি ধাৰণা আছে তাৰ ভিতৰত জন্মান্তৰবাদ, আত্মাৰ অবিনশ্বৰৰ্তা, কর্মফল আদিৰ ধাৰণা অতি প্রবল। ধর্ম-অর্থ-কাম-মোক্ষৰ ধাৰণাও স্পষ্ট। ভাৰতীয় মন ভোগবাদী নহয়, বৈৰাগ্যত বিশ্বাসী। ব্রহ্ম আৰু জীৱৰ সম্পৰ্ক, পুৰুষ প্রকৃতি, বিদ্যা অবিদ্যা আদি দুৰূহ তত্ত্বৰ বিশ্লেষণ ভাৰতীয় মানুহে প্রায় অপ্ৰয়াসেই নিজৰ চিন্তাধাৰাত উত্তৰাধিকাৰ সূত্ৰে লাভ কৰিছে৷ এইবোৰ দার্শনিক চিন্তাধাৰাৰ বীজ ভাৰতৰ লোকমন। আৰু লোকসংস্কৃত...

অনুবাদৰ সীমাবদ্ধতা তথা সমস্যা

  অনুবাদৰ সীমাবদ্ধতা তথা সমস্যা অনুবাদ প্ৰক্ৰিয়া বৰ সহজ নহয়। একো একোটা সাহিত্য সম্পৰ্কীয় লেখা, পত্ৰ আদিত সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা, সামাজিক গাঁথনিৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়। প্রত্যেক ভাষাৰে ভাৱ প্ৰকাশৰ কালিকা শক্তিও থাকে। জতুৱা ঠাঁচ, খণ্ডবাক্য, লোক ভাষা আদি এনে কালিকা শক্তিৰ অধিকাৰী ৷ সৃষ্টিশীল সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰতীক, চিত্রকল্প, সাংগীতিক লয় আদিৰ অনুবাদ কৰা এক জটিল কাম ৷ ভাষাৰ ব্যাকৰণগত বিষয়বোৰেও কেতিয়াবা আহুকালত পেলায়। সেয়েহে বহুসময়ত অনুবাদ মূল বিষয়ৰ প্ৰতিকৃতি বা ফটো হৈ নপৰে। কৰবী ডেকা হাজৰিকাই সেয়েহে উল্লেখ কৰিছে  “ বৰ্তমান কালত অনুবাদৰ স্বাধীন, মৌলিক আৰু স্বচ্ছন্দ ভংগীৰ পৰ্যবেক্ষণ কৰি অনুবাদ কলাক সাৰ্থকভাৱেই অনুসৃষ্টি আখ্যা দিয়া হৈছে। প্রথম জন্ম দিয়ে লেখকে, তাৰ পিছত দ্বিজত্ব দান কৰে অনুবাদকে৷ সেয়েহে সার্থক অনুবাদ মূলৰ যথাযথ ভাঙনি নহয়, প্রকৃততে অনুসৃষ্টিহে। অনুবাদৰ সমস্যাসমূহ তলত দিয়া ধৰণেৰে দেখুৱাব পাৰি:- সাংস্কৃতিক সমস্যাঃ কোনো এক সাংস্কৃতিক পৰিমণ্ডলক সংশ্লিষ্ট ভাষাটোৱে প্ৰকাশ কৰিব পাৰে। প্রত্যেক সংস্কৃতিৰে নিজা চৰিত্ৰ আৰু বৈশিষ্ট্য থাকে। সেই চৰিত্ৰ আৰু বৈশিষ্ট্যসমূহ ভাষ...